Mutfakta uzun süre sürekli yeni tarif denedim. Her hafta başka bir şey. Sonuç: hiçbirini iyi yapamamak, sadece hepsini bir kez yapmış olmak.
Tekrar, tarifi görünmez yapıyor
Bir yemeği ilk kez pişirirken tarife bakıyorum. Beşinci seferde tarife bakmıyorum ama hâlâ tarifi uyguluyorum. Onuncu seferde tencereye bakmaya başlıyorum.
Asıl değişiklik burada oluyor. Süre, ölçü ve sıra ezberlendiğinde dikkat malzemeye kayıyor — soğanın rengine, suyun çekilme hızına, kokunun değiştiği ana.
Her seferinde tek bir şeyi değiştirmek
Tekrarın işe yaraması için her denemede tek bir değişken oynatmak gerekiyor. Aynı anda hem ateşi hem tuzu hem süreyi değiştirdiğimde, sonuç farklı çıkıyor ama nedenini bilmiyorum.
- Bu sefer soğanı beş dakika daha kavur
- Bu sefer tuzu sona bırak
- Bu sefer ateşi kısık tut
Tek değişken, tek cevap.
Başarısız denemeler daha çok öğretiyor
Fazla tuzlu çıkan tek bir tabak, tuz üzerine okuduğum her şeyden daha kalıcı oldu. Yanlış giden bir deneme, doğru gidenlerin neden doğru gittiğini de gösteriyor.
Bu yüzden kötü çıkan denemeleri de not ediyorum. Not tutmasam bir sonraki sefere aynı hatayı yapıyorum.
Bir yemeği "bilmek"
Yirminci seferde artık o yemeği pişirmiyorum; malzemeye göre ayarlıyorum. Domates sulu geldiyse süreyi uzatıyorum, tencere darsa ateşi kısıyorum.
Bir tarifi bilmek bu galiba: adımları hatırlamak değil, adımların neden orada olduğunu anlamak.